Trong đời sống dân sự, việc các bên tự thỏa thuận về tài sản diễn ra rất phổ biến, từ quan hệ vợ chồng, gia đình đến các giao dịch hợp tác, góp vốn. Tuy nhiên, không phải mọi văn bản thỏa thuận tài sản đều có giá trị pháp lý như nhau nếu không được xác lập đúng hình thức. Thực tế cho thấy, nhiều tranh chấp phát sinh chỉ vì các bên không xác định rõ trường hợp nào bắt buộc phải thực hiện thỏa thuận tài sản công chứng. Việc hiểu đúng quy định pháp luật sẽ giúp bảo đảm an toàn pháp lý và hạn chế rủi ro về sau.
>>> Xem thêm: Dịch thuật và công chứng tại văn phòng công chứng trong cùng ngày
1. Văn bản thỏa thuận tài sản là gì?
Theo “Bộ luật Dân sự 2015”, thỏa thuận là sự thống nhất ý chí của các bên nhằm xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự.
Văn bản thỏa thuận tài sản là văn bản ghi nhận sự thống nhất giữa các bên liên quan đến:
-
Xác định tài sản chung, tài sản riêng
-
Phân chia tài sản
-
Hợp nhất tài sản
-
Xác lập quyền quản lý, sử dụng, định đoạt tài sản
Tùy từng loại tài sản và chủ thể tham gia, pháp luật có thể bắt buộc hoặc không bắt buộc công chứng văn bản thỏa thuận tài sản.
2. Thỏa thuận tài sản công chứng có bắt buộc trong mọi trường hợp không?
Câu trả lời là không phải mọi trường hợp đều bắt buộc. Tuy nhiên, theo quy định pháp luật hiện hành, thỏa thuận tài sản công chứng là điều kiện bắt buộc khi:
-
Pháp luật quy định hình thức văn bản phải công chứng
-
Thỏa thuận liên quan đến bất động sản
-
Thỏa thuận làm căn cứ đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng
-
Thỏa thuận ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của bên thứ ba
Nếu không tuân thủ đúng hình thức, văn bản có thể bị vô hiệu về hình thức.
>>> Xem thêm: Những ai không thể sử dụng dịch vụ sang tên sổ đỏ?
3. Trường hợp vợ chồng thỏa thuận tài sản có cần công chứng không?
Theo “Luật Hôn nhân và gia đình 2014”, các trường hợp sau bắt buộc phải công chứng hoặc chứng thực:
-
Thỏa thuận xác lập chế độ tài sản vợ chồng trước khi kết hôn
-
Thỏa thuận chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
-
Thỏa thuận nhập tài sản riêng vào tài sản chung có liên quan đến nhà đất
Pháp luật quy định rõ: “Văn bản thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng phải được công chứng hoặc chứng thực thì mới có hiệu lực”.
Do đó, trong quan hệ hôn nhân, thỏa thuận tài sản công chứng là yêu cầu bắt buộc nhằm bảo đảm tính minh bạch và bảo vệ quyền lợi của các bên.
4. Thỏa thuận tài sản liên quan đến nhà đất có cần công chứng không?
Đối với tài sản là quyền sử dụng đất, nhà ở, pháp luật đất đai và dân sự đều yêu cầu hình thức chặt chẽ.
Theo “Luật Đất đai 2024” và “Bộ luật Dân sự 2015”:
-
Thỏa thuận phân chia quyền sử dụng đất
-
Thỏa thuận xác định phần sở hữu trong tài sản chung
-
Thỏa thuận định đoạt quyền sử dụng đất
đều phải được lập thành văn bản và công chứng nếu làm căn cứ đăng ký biến động đất đai.
Nếu không thực hiện thỏa thuận tài sản công chứng, cơ quan đăng ký đất đai sẽ từ chối giải quyết hồ sơ.
>>> Xem thêm: Những thay đổi quan trọng về phí công chứng bạn cần biết trong năm nay
5. Trường hợp thỏa thuận phân chia tài sản chung có cần công chứng?
Đối với tài sản chung của:
-
Hộ gia đình
-
Nhóm người cùng đứng tên
-
Đồng sở hữu theo phần
Việc phân chia tài sản chung có cần công chứng hay không phụ thuộc vào loại tài sản:
-
Với động sản thông thường: pháp luật không bắt buộc công chứng
-
Với bất động sản hoặc tài sản phải đăng ký quyền sở hữu: bắt buộc công chứng
Trong thực tiễn, thỏa thuận tài sản công chứng là căn cứ pháp lý quan trọng để xác định quyền sở hữu riêng sau khi chia.
6. Thỏa thuận tài sản để làm căn cứ sang tên có bắt buộc công chứng không?
Câu trả lời là bắt buộc.
Các trường hợp thỏa thuận tài sản nhằm:
-
Sang tên sổ đỏ
-
Cập nhật biến động đất đai
-
Xác lập quyền sở hữu riêng
đều phải đáp ứng điều kiện về hình thức là công chứng hợp pháp. Nếu chỉ lập giấy viết tay hoặc ký xác nhận nội bộ, văn bản sẽ không được cơ quan nhà nước chấp nhận.
7. Công chứng văn bản thỏa thuận tài sản mang lại lợi ích gì?
Việc thực hiện thỏa thuận tài sản công chứng giúp:
-
Xác lập giá trị chứng cứ cao
-
Hạn chế tranh chấp phát sinh
-
Bảo vệ quyền lợi của bên yếu thế
-
Được cơ quan nhà nước công nhận khi giải quyết thủ tục hành chính
-
Là căn cứ giải quyết tranh chấp tại Tòa án
Theo “Luật Công chứng 2024”, văn bản công chứng có giá trị chứng cứ và không phải chứng minh, trừ trường hợp bị Tòa án tuyên vô hiệu.
8. Trường hợp nào không bắt buộc công chứng văn bản thỏa thuận tài sản?
Một số trường hợp không bắt buộc thỏa thuận tài sản công chứng, như:
-
Thỏa thuận phân chia tiền, tài sản nhỏ không phải đăng ký
-
Thỏa thuận quản lý, sử dụng tài sản trong nội bộ gia đình
-
Thỏa thuận mang tính nguyên tắc, không làm phát sinh quyền sở hữu
Tuy nhiên, ngay cả trong các trường hợp này, công chứng vẫn được khuyến nghị để tăng giá trị pháp lý.
Kết luận
Thỏa thuận tài sản công chứng không phải lúc nào cũng bắt buộc, nhưng trong các trường hợp liên quan đến hôn nhân, bất động sản, đăng ký quyền sở hữu và phân chia tài sản chung, công chứng là điều kiện pháp lý bắt buộc để văn bản có hiệu lực. Việc xác lập đúng hình thức ngay từ đầu không chỉ giúp giao dịch an toàn mà còn là cơ sở vững chắc để bảo vệ quyền lợi khi phát sinh tranh chấp
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Các bài viết liên quan:
>>> Trình tự kiểm tra năng lực hành vi khi công chứng ngoài trụ sở
>>> Bồi thường thiệt hại khi bị lấn chiếm đất: Quy định mới nhất
>>> Các trường hợp đặc biệt nên dùng dịch vụ làm sổ đỏ trọn gói để tiết kiệm công sức
>>> Hướng dẫn thủ tục đăng ký kết hôn với người đang công tác tại nước ngoài
>>> Văn phòng công chứng Hà Nội cung cấp dịch vụ sao y, chứng thực bản chính
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
