Khi nào hợp đồng mua bán nhà đất bắt buộc phải công chứng?

Hợp đồng mua bán nhà đất là loại giao dịch dân sự có giá trị lớn và tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý nếu không được thực hiện đúng hình thức luật định. Trong thực tế, không ít trường hợp các bên chỉ lập giấy viết tay hoặc thỏa thuận miệng, dẫn đến hợp đồng bị vô hiệu khi xảy ra tranh chấp. Pháp luật hiện hành quy định rõ những trường hợp hợp đồng mua bán nhà đất bắt buộc phải công chứng nhằm bảo đảm an toàn pháp lý cho giao dịch. Bài viết dưới đây phân tích cụ thể khi nào hợp đồng mua bán nhà đất phải công chứng và những vấn đề cần lưu ý.

>>> Xem thêm: Dịch vụ ngoài giờ tại văn phòng công chứng có hợp pháp không?

Căn cứ pháp lý về hợp đồng mua bán nhà đất

Việc xác lập, công chứng hợp đồng mua bán nhà đất được điều chỉnh bởi các văn bản sau:

• Bộ luật Dân sự năm 2015

• Luật Đất đai năm 2024

• Luật Nhà ở năm 2023

• Luật Công chứng năm 2024

• Các văn bản hướng dẫn thi hành có liên quan

Theo Luật Đất đai 2024: “Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được công chứng hoặc chứng thực, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.”

Hợp đồng mua bán nhà đất là gì?

Khái niệm hợp đồng mua bán nhà đất

Hợp đồng mua bán nhà đất là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên bán chuyển quyền sở hữu nhà ở, quyền sử dụng đất cho bên mua và bên mua thanh toán tiền theo thỏa thuận.

Đây là loại hợp đồng dân sự đặc biệt, chịu sự điều chỉnh đồng thời của pháp luật dân sự, đất đai và nhà ở.

Đặc điểm pháp lý của hợp đồng mua bán nhà đất

Một số đặc điểm nổi bật của hợp đồng mua bán nhà đất gồm:

• Giá trị tài sản lớn

• Gắn với quyền sở hữu, quyền sử dụng

• Chịu sự kiểm soát chặt chẽ về hình thức và thủ tục

• Phải đăng ký sang tên để hoàn tất giao dịch

>>> Xem thêm: 5 bước cơ bản khi làm thủ tục với dịch vụ sổ đỏ chuyên nghiệp

Trường hợp hợp đồng mua bán nhà đất bắt buộc phải công chứng

Công chứng hợp đồng mua bán nhà đất theo quy định chung

Theo quy định pháp luật hiện hành, hợp đồng mua bán nhà đất bắt buộc phải công chứng trong các trường hợp sau:

• Mua bán quyền sử dụng đất

• Mua bán nhà ở gắn liền với đất

• Chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất

Nếu không thực hiện công chứng trong các trường hợp này, hợp đồng có nguy cơ bị tuyên vô hiệu do vi phạm hình thức.

📌 Ví dụ minh họa thực tế:
“Ông A và bà B lập giấy viết tay mua bán nhà ở gắn liền với đất, giao đủ tiền nhưng không công chứng hợp đồng. Khi phát sinh tranh chấp, Tòa án xác định hợp đồng vi phạm quy định bắt buộc về hình thức và tuyên vô hiệu.”

Trường hợp công chứng theo yêu cầu của các bên

Ngoài các trường hợp bắt buộc, các bên vẫn có quyền thỏa thuận công chứng hợp đồng mua bán nhà đất để tăng độ an toàn pháp lý, kể cả trong trường hợp pháp luật không bắt buộc.

Trường hợp hợp đồng mua bán nhà đất không bắt buộc công chứng

Giao dịch mua bán nhà đất trong nội bộ doanh nghiệp kinh doanh bất động sản

Theo quy định chuyên ngành, một số giao dịch mua bán nhà ở hình thành trong tương lai hoặc giao dịch thông qua sàn bất động sản có thể không bắt buộc công chứng, nếu đáp ứng đủ điều kiện theo luật định.

Tuy nhiên, các bên cần kiểm tra kỹ quy định áp dụng cho từng trường hợp cụ thể.

>>> Xem thêm: Những điều bạn cần biết về thừa kế theo luật mới nhất

Hợp đồng mua bán tài sản không gắn liền với đất

Việc mua bán tài sản không phải là nhà ở, không gắn liền với đất sẽ không thuộc phạm vi bắt buộc công chứng của hợp đồng mua bán nhà đất.

Giá trị pháp lý của hợp đồng mua bán nhà đất đã công chứng

Hợp đồng mua bán nhà đất có hiệu lực từ khi nào?

Theo Luật Công chứng 2024: “Văn bản công chứng có hiệu lực kể từ thời điểm được công chứng viên ký và đóng dấu của tổ chức hành nghề công chứng.”

Do đó, hợp đồng mua bán nhà đất sau khi được công chứng sẽ có hiệu lực thi hành đối với các bên.

Giá trị chứng cứ và bảo vệ quyền lợi

Hợp đồng đã công chứng:

• Là căn cứ để đăng ký sang tên quyền sử dụng đất

• Có giá trị chứng cứ khi xảy ra tranh chấp

• Hạn chế rủi ro bị phủ nhận chữ ký hoặc nội dung

Rủi ro pháp lý nếu hợp đồng mua bán nhà đất không công chứng

Nguy cơ hợp đồng bị vô hiệu

Không công chứng trong trường hợp bắt buộc có thể khiến hợp đồng mua bán nhà đất bị Tòa án tuyên vô hiệu, các bên phải hoàn trả cho nhau những gì đã nhận.

Không đủ điều kiện sang tên sổ đỏ

Cơ quan đăng ký đất đai sẽ từ chối hồ sơ nếu không có hợp đồng mua bán nhà đất đã được công chứng hợp lệ.

Những lưu ý quan trọng khi công chứng hợp đồng mua bán nhà đất

• Kiểm tra kỹ pháp lý nhà đất trước khi công chứng

• Xác định đúng chủ thể ký hợp đồng

• Đọc kỹ nội dung hợp đồng trước khi ký

• Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế và đăng ký sang tên

Việc tuân thủ đúng quy định về công chứng hợp đồng mua bán nhà đất là yếu tố then chốt để bảo đảm an toàn pháp lý cho giao dịch.

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Các bài viết liên quan:

>>> Trình tự kiểm tra năng lực hành vi khi công chứng ngoài trụ sở

>>> Bồi thường thiệt hại khi bị lấn chiếm đất: Quy định mới nhất

>>> Các trường hợp đặc biệt nên dùng dịch vụ làm sổ đỏ trọn gói để tiết kiệm công sức

>>> Hướng dẫn thủ tục đăng ký kết hôn với người đang công tác tại nước ngoài

>>> Văn phòng công chứng Hà Nội cung cấp dịch vụ sao y, chứng thực bản chính

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.

• Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
• Hotline: 0966.22.7979
• Email: ccnguyenhue165@gmail.com